Rejestracja

Please leave these two fields as-is:
UWAGA: Prosimy o rozwiązanie prostego równania matematycznego!
zamknij

Zaloguj się

Zapomniałeś hasła?

Jeżeli nie pamiętasz swojego hasła, wyślemy Ci nowe - wystarczy skorzystać ze specjalnego formularza
Przypomnij mi hasło

Zarejestruj się
Napisano: 08 maja 2015

Liczba komentarzy: 0
Wskaźniki wirusowego zapalenia wątroby

W dobie rozwoju medycyny do najważniejszych problemów zdrowotnych współczesnych społeczeństw należą przewlekłe choroby wątroby. Wśród głównych czynników sprawczych wymienia się wirusy hepatotropowe, toksyny, zaburzenia metaboliczne, procesy autoimmunologiczne oraz uwarunkowania genetyczne. Wydaje się jednak, że na czele tej listy znajduje się zakażenie HBV oraz HCV.

Wątroba nazywana jest fabryką chemiczną organizmu. Zaangażowana jest ona w przemianę węglowodanową, białkową oraz lipidową, bierze udział w metabolizmie barwników żółciowych i powstawaniu żółci, ale przede wszystkim pełni funkcję detoksykacyjną.

Dane WHO podkreślają wagę problemu i potrzebę szybkiej i skutecznej diagnostyki. Szacuje się, że 1,4 miliona ludzi na całym świecie zostało zainfekowanych HAV (ang. hepatitis A virus), około dwóch miliardów HBV (ang. hepatitis B virus), od 130 do 170 milionów HCV (ang. hepatitis C virus). Mimo, że istnieje skuteczna prewencja wirusowego zapalenia wątroby typu B (WZW typ B) w postaci szczepionki, w każdym roku w wyniku konsekwencji chronicznej infekcji umiera 600 tysięcy ludzi. HCV powoduje corocznie zgony ponad 350 tysięcy osób, a skuteczna szczepionka nie istnieje [1].

Jakie są konsekwencje zakażenia?

WZW typu B w około 40% przypadków kończy się rozwojem postępującej dewastacyjnej choroby wątroby. W kolejnych fazach postępuje przewlekłe zapalenie, marskość wątroby oraz stopniowo wzrasta zagrożenie rozwojem raka wątrobowokomórkowego. Jakość i długość przeżycia w dużej mierze zależy od towarzyszących komplikacji.

WZW typu C może prowadzić do rozwoju marskości wątroby lub raka wątrobowokomórkowego. Dość często zakażenie manifestuje się zmianami pozawątrobowymi w postaci mieszanej krioglubulinemii (około 50% przypadków). Inne zmiany mogą dotyczyć nerek, skóry, krwi oraz stawów.

Jak przebiega diagnostyka HBV?

Rozpoznanie fazy infekcji HBV opiera się na kombinacji testów biochemicznych, serologicznych i patomorfologicznych. Wykorzystuje się oznaczenia serologiczne takie jak HBsAg i anty-HBsAg jako testy diagnostyczne oraz anty-HBcAg-Total, anty-HBcAg-M, HBeAg, anty- HBeAg, HBV-DNA jako testy prognostyczne/kontrolne. Pozwalają one odróżnić poszczególne fazy zakażenia (okres wylęgania, ostra infekcja, przebyte zakażenie, przewlekłe zakażenie) lub szczepienie.

W pierwszej fazie, która może trwać nawet od 10 do 40 lat obserwuje się tolerancję immunologiczną wraz z HBs-antygenemią. W surowicy chorego wykrywa się HBeAg i HBV-DNA. Aktywność aminotransferazy alaninowej (ALT) pozostaje bez zmian.

W drugiej fazie dochodzi do aktywacji immunologicznej. W surowicy krwi wykrywa się obecność HBeAg, spada wiremia HBV, można wykryć anty-HBeAg. Pojawiają się zmiany zapalne w wątrobie.

W trzeciej fazie występuje nieaktywne nosicielstwo HBsAg (tzw. kontrola immunologiczna). Obserwuje się minimalne zmiany wątrobowe i niską wiremię HBV. Czwarta faza zakażenia to faza reaktywacji. Chorzy wykazują obecność anty-HBeAg w surowicy i wysoką wiremię HBV-DNA. Pojawiają się cechy przewlekłego zapalenia w postaci zmian patomorfologicznych wątroby. Wzrasta aktywność ALT.

Ze względu na prawdopodobieństwo rozwoju marskości wątroby, jej niewydolności oraz raka wątrobowokomórkowego, wynikających z przetrwałej replikacji HBV-DNA, należy zwrócić uwagę na czynniki ryzyka. W przypadku nowotworu zależą one od gospodarza (wiek, płeć, uwarunkowania genetyczne), od środowiska (współzakażenie innym wirusem hepatotropowym, alkohol, aflatoksyny w diecie) oraz zmian klinicznych (wykrywalność HBV-DNA, seropozytywność, marskość wątroby).

Jak przebiega diagnostyka HCV?

Diagnostyka HCV opiera się na wykorzystaniu metod serologicznych i metod biologii molekularnej.

Testy serologiczne wykrywają obecność przeciwciał anty-HCV metodą ELISA. Dodatkowo możliwe jest oznaczenie wiremii HCV poprzez wykorzystanie metody ilościowej lub jakościowej w wykrywaniu HCV-RNA (zalecane od roku 1997). Obecnie najczulszą metodą oznaczania wiremii jest Real-time PCR.

Badaniem pierwszego rzutu jest oznaczenie obecności w surowicy przeciwciał anty-HCV. Seropozytywność skłania ku rozpoznaniu genotypu wirusa, który z kolei decyduje o działaniu terapeutycznym.

Badania w kierunku HCV rekomendowane są w przypadku osób uzależnionych od dożylnych preparatów psychoaktywnych, u zakażonych HIV, chorych na hemofilię leczonych preparatami krwiopochodnymi przed rokiem 1989, u pacjentów dializowanych, z hipertransaminazemią, u biorców krwi, narządów lub tkanek przez rokiem 1989, dzieci matek HCV-pozytywnych, pracowników medycznych przy ekspozycji zawodowej, partnerów seksualnych osób HCV-pozytywnych oraz osób pozostających w częstym kontakcie z jednostkami medycznymi.

Chociaż diagnostyka schorzeń wątroby aktualnie polega na wykorzystaniu podstawowych badań laboratoryjnych (ALT, AST, GGTP, ALP), metod obrazowych i oceny histopatologicznej bioptatów, to nie należy zapominać o prawdopodobieństwie wirusowego podłoża obserwowanych zmian i być może trzeba poszerzyć spektrum wykonywanych badań.


 

Piśmiennictwo:

Boroń-Kaczmarska A. Wybrane choroby wątroby- diagnostyka i leczenie, „Diagnostyka” 23 (2011), s. 20-25.

Kokot I. et. al. Podstawowe parametry laboratoryjne oceny funkcji wątroby, „Diagnostyka” 23 (2011), s. 13-16.

Dane WHO.

Jednym z najważniejszych problemów zdrowotnych współczesnych społeczeństw wirusowe choroby wątroby
źródło: domena publiczna

image_pdfimage_print
Podziel się ze znajomymi
Skocz do formularza

Komentarze 0

Nikt jeszcze nie skomentował tego wpisu, napisz coś!
  1. Dodaj komentarz
    (wymagany)
    (wymagany)
    (wymagany)

    Pola oznaczone znaczkiem W są obowiązkowe. Musisz wypełnić wszystkie pola wymagane, aby dodać komentarz.
    Twój adres email, który podasz nie zostanie opublikowany z Twoim komentarzem.

    W treści komentarza dozwolone są tagi XHTML: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>

do góry